10. Sınıf Felsefe Felsefe ile Düşünme Testi

Bir görüşün güçlü olması, o görüşü ortaya koyan argümanların geçerliliğine bağlıdır. Argümanların geçerliliği öncülerin doğru ve tutarlı olması ile birlikte, çelişki barındırmamasına da bağlıdır. Bu durum önermelerin içerikleri kadar argümanların akıl ve mantık kurallarına uygunluğunu da gerektirir. Geçerlilik, argümanın sonucunun doğru olması için, öncülerin zorunlu olarak doğru olmasını gerektirdiği gibi sonucun öncelerden zorunlu olarak çıkması anlamına da gelir.
Buna göre bir argümanın geçerliliği;
I. Akıl ve mantık ilkelerine dayanmasına
II. Gerçekle olan ilişkisine
III. Öncüllerden en az birinin tutarlı olmasına
IV. Sonucun öncüllerden zorunlu olarak çıkıyor olmasına
yargılarından hangilerine bağlıdır?

Bütün köpekler dört ayaklıdır.
Bazı dört ayaklılar attır.
O halde bazı atlar köpektir.
Verilen akıl yürütme biçimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Tümevarım, değişik tekil durumlardan ve deneylerden kalkarak genel sonuçlara varmaktır. Örneğin bir kaç tekil olgu sayarak, genel sonuç çıkarmak bir tümevarım yöntemidir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi tümevarıma örnektir?

"Tüm A'lar B ve tüm B'ler C olursa; zorunlu olarak tüm A'lar C'dir". önermesi tümdengelimsel bir akıl yürütme biçimidir.
Verilen önermeden yola çıkarak tümdengelim için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Tümdengelim ve tümevarımın dışında felsefe farklı yöntemler de kullanmalıdır. Tümdengelim ve tümevarımın yöntemleri temelde özdeşlik, çelişmezlik ve üçüncü halin imkansızlığı ilkelerini kabul eder. Tümdengelim ve tümevarım düşünme biçiminde, düşüncenin nesnesi hep aynı kalan bir özün varlığını var saymaktadır. Fakat gerçek kendini devingenlik, farklılık ve çelişkide de verebilir.
Metinden yola çıkarak felsefenin kullanması gereken farklı yöntem aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Descartes, "Aklın idaresi için Kurallar'' adlı eserinde, en karmaşık ve bulanık bilgilerimizden ancak bu yöntemle en basit, yalın bilgilere gidileceğini göstermiştir. Karmaşık olanı parçalara ayırarak, parçaların açıklığını ve kesinliğini göstermek daha kolaydır. Bu nedenle Descartes bu yöntemi, felsefenin ve bilimin doğru, açık ve seçik bilgi elde etme yöntemi olarak kabul etmiştir.
Buna göre Descartes'ın açık- seçik bilgiye ulaşmak için kullandığı yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

I. iki öncül önermeden zorunlu sonuç çıkarmadır.
II. Doğru ya da yanlış bir yargı bildiren cümlelerdir.
III. insanın, olay, varlık veya ortaya atılan düşüncelere dair bir anlayış geliştirmesidir. ~
IV. Doğru kabul edilen yargılara dayanarak onlardan yeni  yargılar çıkarma işlemidir.
Tanımına yer verilmemiş kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Önerme sadece yargı bildiren ifadelerden oluşur. Dolayısıyla her cümle önerme olamaz. ı
Aşağıdaki cümlelerden hangisi önerme değildir?

Önermeler yargının niceliği bakımından tekil, tikel ve tümel olarak üçe ayrılır. Yargının niteliği bakımından da olumlu ve olumsuz olarak ayrılmaktadırlar.
Aşağıdakilerden hangisi tümel olumsuz bir önermeye emektir?

I. Tartışma konusunu değil de iddiayı ortaya atan kişiyi eleştirerek karşı çıkmaktır.
II. Argümanın bilerek ve isteyerek ustaca tutarsız şekilde kurulmasına dayanır.
Verilenler aşağıdakilerden hangisine ait özelliklerdir?

Bir görüşün güçlü olması, o görüşü ortaya koyan argümanların geçerliliğine bağlıdır. Argümanların geçerliliği, öncülerin doğru ve tutarlı olması ile birlikte çelişki barındırmamasıyla mümkündür.
Buna göre;
I. Var olan, yok olmayandır.
II. insan her ne değilse odur.
III. insan her ne ise o değildir.
IV. Bir şey hem var hem yok olamaz.
ifadelerinden hangisi/hangileri çelişki barındırmaktadır?